निखळ विनोदाचा नजराणा : 'बायकोची एकसष्टी, नवऱ्याची षष्ठी'

 निखळ विनोदाचा नजराणा : 'बायकोची एकसष्टी, नवऱ्याची षष्ठी'

    हल्ली मानवी जीवन खूपच धकाधकीचं झालं आहे. कोणालाही थोडा देखील निवांतपणा नाही, अशी आजची एकंदरीत स्थिती आहे. मग आपसात चेष्टा मस्करी, एकमेकांच्या खोड्या करणं, विनोद करणं तर दूरच! असं म्हणतात, 'एक वेळ कुणाला रडवणं सोपं असतं पण हसवणं महाकठीण कर्म आहे!' हां एक मात्र तितकंच खरं आहे... स्वतःचं चारचौघात हसं करून घेणं सहज घडून जातं. त्यावेळी मात्र लोक हसतातच. किती सोपं असतं नाही, दुसऱ्यावर हसणं!

    मला आठवतो, बऱ्याच वर्षापूर्वीचा जंजीर चित्रपट. त्यात एक दृश्य आहे... अभिनेता प्राण आपल्या गंभीर झालेल्या खास मित्राला म्हणजे अमिताभ बच्चनला हसवण्यासाठी गाण्याच्या माध्यमातून काय काय क्लृप्त्या वापरतो, ते खरंच ऐकण्यासारखं आहे. प्राण म्हणतो,  "छुपा न हमसे, जरा हाल-ए दिल बता दे तू, तेरी हंसी की किमत क्या है ये बता दे तू! कहे तो आसमान से चांद तारे ले आऊ, हसीं जवान और दिलकश नजारे ले आऊ! तेरा ममनून हूं, तुने निभाया याराना! तेरी हंसी है आज सबसे बडा नजराना!" 

    हल्ली गंभीर प्रकारच्या कथा, सतत विचार करायला लावणारे लेख तसेच कधीकधी डोक्यावरून जाणारं साहित्यही आपल्या वाचनात येत असते. त्यामानाने निखळ विनोदी साहित्य मात्र अभावानेच नजरेस पडतं. हलके फुलके प्रासंगिक विनोद, कोपरखळ्या जणू हद्दपार झाल्या की काय अशी आजची अवस्था आहे. त्याऐवजी कित्येक मासिके किंवा साप्ताहिकात ओढून ताणून केलेले पांचट विनोद यांचाच भरणा जास्त केलेला दिसतो! 

    अशा या काहीशा गंभीर परिस्थितीत 'बायकोची एकसष्टी, नवऱ्याची षष्ठी' हा भन्नाट विनोदी कथासंग्रह नुकताच वाचण्यात आला. या वाचनीय पुस्तकाचे लेखक आहेत, महाराष्ट्राचे ज्येष्ठ, श्रेष्ठ आणि लोकप्रिय साहित्यिक नागेश शेवाळकर! पुण्यातील 'सोहम क्रिएशन अँड पब्लिकेशन'चे प्रकाशक सुरेंद्र गोगटे यांनी हा विनोदी कथासंग्रह प्रकाशित केला आहे. या कथासंग्रहात 'चहा सम्राट', 'देऊनी आवळा, काढला कोथळा!', 'बायको दिन, नवरा दीन', 'श्वानसुंदरी' अशा प्रकारचे आगळेवेगळे व टिपिकल शीर्षक असलेल्या जवळपास चौदा विनोदी कथा आहेत. म्हणजे वाचकांसाठी जणू पर्वणीच! 

     'बायकोची एकसष्टी, नवऱ्याची षष्ठी' या कथासंग्रहात शेवाळकर सरांनी 'इंद्रायणी काठी' या पहिल्याच कथेत चौकार, षटकारांची मनसोक्त आतिषबाजी केली आहेत. साहित्य क्षेत्रामध्ये जाहीर करण्यात येणाऱ्या पुरस्कारांचे किस्से अतिशय धमाल पद्धतीने रंगवले आहेत. या कथेच्या अनुषंगाने कादंबरीमधील वाड्.मय चौर्य करून तसेच सेटिंग करून पुरस्कार कशा प्रकारे मिळवता येतात यावर त्यांनी विनोदी ढंगाने मार्मिक भाष्य केलं आहे. त्यामुळे या कथेची भट्टी मस्त जमून आली आहे. 'चहा सम्राट' कथेत तर लेखकांनी 'पत्नीतुल्य चहा'च्या भन्नाट किस्स्याचे असे काही वर्णन केले आहे की वाचकांची हसता हसता पुरेवाट होते! 'पोस्टमार्टम' ही वेगळ्या धाटणीची विनोदी कथाही छान मनोरंजन करते. 'दुसरी बायको'मधून 'कधीतरी असंही घडू शकतं' असं वाटायला भाग पाडणारी आणि उत्कंठा वाढवणारी इरसाल कथा वाचायला चांगलीच मजा येते. तर 'बायकोची एकसष्टी, नवऱ्याची षष्ठी' ही शीर्षक कथा वाचताना, आता पुढे काय होणार अशी उत्सुकता वाढवत अगदी शेवटपर्यंत गुंतवून ठेवते. त्याचप्रमाणे 'मला लागली कुणाची...' या दीर्घ कथेतील सविस्तरपणे केलेले खड्डेपुराण अतिशय मिश्किलपणे मांडण्यात लेखक कमालीचे यशस्वी झाले आहेत. 

    या कथासंग्रहातील बहुतेक कथेच्या माध्यमातून मर्यादा राखून घेतलेले चिमटे आणि त्यातून निर्माण झालेले निखळ विनोद चांगलीच खसखस पिकवतात. कुठल्याही प्रकारच्या पांचटपणाला येथे थारा नाही. या कथासंग्रहातील प्रत्येक कथेसाठी पात्रांची केलेली निवड, त्यांची अफलातून नावे आणि टिपिकल प्रसंग त्या-त्या कथानकात जिवंतपणा आणतो!

    एकंदरीतच लेखक शेवाळकर सर यांना असलेली निखळ विनोदाची जाण आणि मिश्किलपणा प्रत्येक कथेतून पदोपदी जाणवतो! कुठल्याही प्रकारच्या बोजड आणि अलंकारिक शब्दांचा वापर न करता लेखकांनी त्यांच्या शैलीत कथेत पेरलेली सहज सोपी भाषा, प्रभावी संवादशैली हे या कथासंग्रहाचं खास वैशिष्ट्य आहे. यातील सगळ्याच कथांच्या माध्यमातून सामान्य वाचकांच्या चेहऱ्यावर हसू फुलवण्यासाठी त्यांनी मनापासून प्रयत्न केले असल्याचं जाणवतं. म्हणूनच 'बायकोची एकसष्टी, नवऱ्याची षष्ठी' हा विनोदी कथासंग्रह नक्कीच वाचनीय झाला आहे असं म्हणता येईल. दैनंदिन जीवनातील ताणतणाव घालवण्यासाठी आपल्या मराठी वाचकांनी तरी आवर्जून वाचावा असा हा विनोदी कथासंग्रह आहे... 'बायकोची एकसष्टी, नवऱ्याची षष्ठी'.

     लेखक शेवाळकर सर यांचं मनःपूर्वक अभिनंदन आणि त्यांच्या पुढील देदीप्यमान साहित्यिक वाटचालीसाठी खूप खूप शुभेच्छा व्यक्त करतो! धन्यवाद!

पुस्तकाचे नाव... 'बायकोची एकसष्टी,नवऱ्याची षष्ठी' 

                         (विनोदी कथासंग्रह )                       

लेखक...            नागेश शेवाळकर, पुणे ( भ्र. क्र. ९४२३१३९०७१)

प्रकाशक...         सुरेंद्र गोगटे, 'सोहम क्रिएशन अँड पब्लिकेशन', पुणे

किंमत...            ₹ २५० /-

एकूण पाने...       १६४ 

परिचयकर्ता...     विनोद श्रा.पंचभाई, पुणे (भ्र. क्र. ९९२३७९७७२५)